VOICE DIALOGUE

De Voice Dialogue methode heeft haar wortels in het Jungiaanse gedachtengoed, maar je vindt ook aspecten terug van Psychodrama, Transactionele Analyse, Gestalt, Psychosynthese en Client centered Therapie. De methode omvat een aantal karakteristieke uitgangspunten of bouwstenen:

• Als lichaam ben je een eenheid, maar je ziel bestaat uit een waaier van vele Ikken. Als pasgeboren kind ben je uniek en heb jij je eigen “psychische vingerafdruk”. Naast deze unieke vingerafdruk breng je in de loop van je leven een oneindige hoeveelheid subpersonen (innerlijke stemmen, energiepatronen, eigenschappen, Ikken) tot ontwikkeling. Je individuele persoonlijkheid is de som van deze subpersonen.
• De subpersonen in je gedragen zich als echte mensen met wie je in gesprek kunt treden. Door middel van een facilitatie methode kan een coach je helpen om bewust contact te maken met al deze subpersonen. De verschillende delen van je persoonlijkheid hebben elk hun eigen behoeften en perspectieven. Net als mensen vragen alle subpersonen om met respect te worden behandeld.
• Een aantal van deze subpersonen, de Primaire Ikken, sturen je leven en bepalen je persoonlijkheid. Wie je denkt te zijn, is in werkelijkheid een groep Ikken waarmee jij je hebt geïdentificeerd en deze Ikken vormen de persoon zoals jij je aan de wereld voordoet. De Primaire Ikken ontstaan op jonge leeftijd als reactie op je omgeving.
• Als jij je vereenzelvigt met een Primaire Ik, verschijnt aan de andere kant een gelijkwaardige en tegenovergestelde ‘Verstoten Ik’. Deze Verstoten Ikken heb je onderdrukt of ontkend, vaak omdat ze niet sociaal wenselijk of veilig voelden. De Verstoten Ikken zijn doorgaans veel avontuurlijker en onbesuisder.
• Tijdens het Bewust Ego Proces maak jij je los van je Primaire Ikken en integreer jij je Verstoten Ikken. De zoektocht is los te komen van je Primaire Ikken, te praten met je Verstoten Ikken en te leren je tussen de tegengestelde subpersonen op te stellen en te voelen dat vanuit deze middenpositie beide Ikken tegelijkertijd aanwezig zijn.
• Verschillende Ikken zijn verbonden met verschillende energieën. Er treden energetische verschuivingen op wanneer je tussen subpersonen schakelt. Persoonlijke energie straalt warme gloed uit en geeft voelbare verbinding. Niet-persoonlijke energie is koel en heeft duidelijke grenzen. Niet-persoonlijke Ikken maken geen energetische verbinding met de wereld om hen heen. 

Tijdens een sessie volgens de Voice Dialogue methode doorloop je meestal de volgende stappen:

1. Introductie en creëren van veiligheid: Je gaat recht tegenover de coach zitten en bespreekt je doelen en zorgen. De coach creëert een veilige ruimte voor je. Het is belangrijk dat je je comfortabel voelt om open te zijn.
2. Verkennen van vraag en subpersonen: Herformuleer je vraag tot een conflict tussen Primaire en Verstoten Ikken. Vanaf de middenstoel ga je verschillende delen van jezelf, oftewel subpersonen verkennen. Dit kan bijvoorbeeld een Behager of een Rebel zijn. De coach helpt je om contact te maken met deze innerlijke stemmen.
3. Dialoog met subpersonen: Jij gaat vanaf een andere plek dan de Middenpositie een gesprek aan met je subpersonen, te beginnen met je primaire subpersonen gevolgd door de verstoten subpersonen. Dit gebeurt door het letterlijk aannemen van de houding van elke subpersoon, waardoor je hun perspectieven en behoeften beter begrijpt. Na elk gesprek keer je terug naar het midden en de Bewust Ego Positie.
4. Bewustwording en integratie: Jij krijgt inzicht in hoe deze subpersonen invloed uitoefenen op je gedrag. Het doel is om ze te integreren in je leven, zodat je meer balans en keuzevrijheid ervaart. Bekijk met welke Primaire Ikken jij je teveel hebt geïdentificeerd, zodat je kunt (h)erkennen dat ze je beperken. Geef ruimte aan de Verstoten Ik, waarvan de Primaire Ik liever niet heeft dat deze zich ontwikkelt. Het is niet de bedoeling om je met de Verstoten Ik te identificeren, je Bewuste Ego maakt de keuzes. Omarm je Primaire en Verstoten Ikken.
5. Afronding: Jij reflecteert op wat je hebt ontdekt. De coach ondersteunt je bij het verwerken van nieuwe inzichten en het formuleren van stappen voor de toekomst, zodat je in actie kunt komen.

Hieronder tref je voorbeelden van vragen die je kunnen helpen bij het reflecteren op je innerlijke stemmen.

Over subpersonen

• Welke innerlijke stemmen herken je in jezelf?
• Welke stem hoor je het vaakst in jezelf?
• Hoe zou je deze innerlijke stem beschrijven?
• Welke kwaliteiten brengt deze stem in je leven?
• Wat probeert deze stem voor je te bereiken?
• Waar beschermt deze stem je tegen?
• Wat vindt deze stem van de andere delen van jou?
• Wat heeft deze stem nodig van jou?

Energie en gevoelens

• Hoe voelt jouw energie als je in deze stem zit?
• Waar in je lichaam merk je deze stem op?
• Welke emoties komen op als je aan deze stem denkt?
• Hoe verandert jouw houding als deze stem aan het woord is?
• Hoe ervaart jouw omgeving deze kant van jou?

Primaire en verstoten delen

• Welke delen van jezelf voel je sterk aanwezig?
• Welke kanten van jezelf vermijd je liever?
• Welke subpersoon is de baas in je dagelijks leven?
• Wat zou er gebeuren als je die kant minder controle geeft?
• Welke verborgen kwaliteiten zitten in de delen die je negeert?

Relaties en interacties

• Hoe reageren anderen op deze kant van jou?
• Welke subpersonen van anderen raken iets in jou?
• Welke patronen merk je in je relaties?
• Hoe beïnvloedt deze stem jouw relaties?
• Welke stem zou je meer willen laten zien in je relaties?

Over overtuigingen

• Welke overtuigingen hoort deze stem te volgen?
• Waar komen deze overtuigingen vandaan?
• Hoe helpen deze overtuigingen jou?
• Waar belemmeren deze overtuigingen jou?
• Welke overtuigingen zou je willen loslaten?

Bewustwording

• Welke keuze zou je maken als geen stem de baas was?
• Hoe voelt het om alle stemmen even stil te zetten?
• Wat gebeurt er als je bewust in de middenpositie staat?
• Welke balans mis je op dit moment?
• Hoe zou je die balans kunnen herstellen?

Integratie en toekomst

• Wat heb je vandaag geleerd over jezelf?
• Welke stem zou je meer willen ontwikkelen?
• Welke eerste stap wil je zetten om deze balans te vinden?
• Wat kun je doen om je kwetsbare kant meer te omarmen?
• Hoe zou je willen reageren als oude patronen weer opduiken?

Innerlijke stemmen zijn de verschillende kanten van jezelf die elk hun eigen stem, overtuigingen en behoeften hebben.

Al die stemmen in je hoofd is een normaal en gezond verschijnsel. Ze beïnvloeden hoe je denkt, voelt en handelt en bepalen je persoonlijkheid. Iedereen ontwikkelt subpersonen om te overleven en dat gebeurt al vroeg in het leven. Je ontwikkelt die kanten van jezelf, die er voor zorgen dat je krijgt wat je nodig hebt. De subpersonen die jou in je jeugd hebben geholpen om te ‘overleven’ (en je beschermden), kunnen jou in je volwassenheid soms behoorlijk in de weg zitten. Je keuzevrijheid wordt daardoor onmiddellijk beperkt. Je herkent bijvoorbeeld een Behager die anderen tevreden wil stellen of een Rebel die zich verzet tegen regels.

NB: Je lichaam heeft ook een eigen stem die het woord kan doen. Je verschillende delen van je lichaam zijn in staat te spreken en duidelijk gerichte informatie en adviezen te geven (Body Dialogue).

De Primaire Ik is een subpersoon die een dominante rol speelt in je persoonlijkheid. Dit deel ontwikkelt zich in reactie op levensomstandig­heden en vormt zich door overtuigingen en verwachtingen uit bijvoorbeeld je gezin, cultuur of samenleving. Jouw Primaire Ik helpt je om te voldoen aan wat je omgeving als noodzakelijk of wenselijk ervaart, bijvoorbeeld door verantwoordelijk, perfectionistisch of zorgzaam te zijn. Hoewel ze waardevolle kwaliteiten bieden, kunnen ze ook beperkend werken, omdat zij andere aspecten van je persoonlijkheid, zoals speelsheid of kwetsbaarheid, onderdrukken.

Subpersonen die je hebt onderdrukt of ontkend, vaak omdat ze niet sociaal wenselijk of veilig voelden.

De Verstoten Ik is het deel van jezelf dat je afwijst of wegduwt, omdat het niet past bij wie je denkt te moeten zijn. Je hebt dit deel vaak onderdrukt om te voldoen aan verwachtingen van je omgeving, zoals familie, cultuur of sociale normen. Misschien vind je het te zwak, te impulsief of te ongepast. Toch blijft deze kant van jou bestaan, vaak op de achtergrond, en kan het onverwacht naar voren komen in emoties of reacties. Er zijn ook Verborgen Ikken, Ikken die je bij jezelf (nog) niet kent. Deze zijn niet verstoten, zij zijn (nog) niet tot ontwikkeling gekomen.

Door je bewust te verbinden met je Verstoten Ik, geef je het ruimte en ontdek je nieuwe kracht, balans en authenticiteit in jezelf. Je kunt erachter komen wat een Verstoten Ik is door te zien welke eigenschappen (Ikken) jou in een ander irriteren. Deze eigenschappen zijn jouw eigen Verstoten Ikken. Verstoten Ikken roepen vaak heftige emoties op, doordat het enorm veel energie kost om de Ik(ken) verstoten te houden.

Het idee dat tegenover­gestelde subpersonen beide waarde hebben en geïntegreerd kunnen worden.

Dualiteiten zijn de tegenstellingen die in jou leven, zoals kracht en kwetsbaarheid, controle en loslaten, denken en gevoel of serieus en speels. Je Primaire Ik kiest vaak een kant, terwijl je de andere kant onderdrukt. Bijvoorbeeld, als je sterk en onafhankelijk bent, duw je je behoefte aan steun weg. Deze tegenstellingen vechten soms om de overhand, maar ze hebben allebei waarde. Door je bewust te worden van je dualiteiten, kun je de spanning tussen die kanten verzachten en beide omarmen. Dit geeft je meer vrijheid, balans en een vollediger beeld van wie je bent, zonder dat één kant de ander overheerst (zie ook het kernkwadrant). Voorbeelden van innerlijke stemmen of subpersona zijn:

• de Gevoelige — de Rationele
• de Perfectionist — de Gemakzuchtige
• de Sloddervos — de Precieze
• de Drammer — de Volgzame
• de Flexibele — de Starre
• de Behulpzame — de Afhankelijke
• de Verantwoordelijke — de Vrije Vogel
• de Risicomijder — de Risicozoeker
• de Rebel — de Brave Hendrik
• de Grijze Muis — de Extravagante
• de Behager — de Bahaagde
• de Criticus — de Optimist
• de Dromer — de Realist
• de Levensgenieter — de Serieuze
• de Uitsteller — de Punctuele
• de Bepaler — de Aanpasser
• de Dominante — de Onderdanige
• de Introverte — de Extraverte
• de Strikte — de Rekkelijke

De Middenpositie is de plek waar jij bewust tussen je verschillende subpersonen staat, zonder je volledig met een van hen te identificeren.

Hier observeer je welke stemmen actief zijn en welke je hebt onderdrukt. Je reageert niet automatisch vanuit een primaire kant, zoals je Innerlijke Behager of Criticus, maar kiest bewust hoe je handelt. In deze positie luister je naar alle kanten, zonder oordeel, en erken je hun waarde. De Middenpositie geeft je overzicht en ruimte om evenwicht te creëren tussen tegengestelde delen. Het stelt je in staat om authentieke keuzes te maken en meer regie over je leven te nemen.

Het Bewust Ego proces leert je een neutrale, bewuste positie in te nemen ten opzichte van je subpersonen.

Het Bewust Ego proces draait om het ontwikkelen van jouw vermogen om bewust om te gaan met je innerlijke subpersonen. Je leert niet alleen wie deze delen zijn, maar ook hoe je jezelf losmaakt van hun invloed. In plaats van automatisch te reageren vanuit een primaire kant, neem je een observerende en neutrale houding aan. Je herkent de behoeften en overtuigingen van elke subpersoon, zonder erin meegezogen te worden. Dit proces helpt je om keuzes te maken die passen bij jouw authentieke zelf. Het vraagt oefening en bewustzijn, maar geeft je de kracht om met meer balans en vrijheid te leven. Dit is een continu dynamisch proces dat steeds in beweging is.

De bus metafoor

Het Bewust Ego proces wordt in de Voice Dialogue wel eens metaforisch voorgesteld als een bus vol Ikken. Je kunt jezelf zien als een bus, die zijn weg door het leven gaat. In de bus is de chauffeur (het Bewuste Ego) druk bezig met het vinden en volgen van de weg. In de bus zitten heel wat passagiers, de verschillende Ikken. Naast de chauffeur staat de stoel van de bijrijder, waar telkens een andere Ik plaats neemt, om de chauffeur/het Bewuste Ego de weg te wijzen. Afhankelijk van waar de bus zich bevindt, zit er een andere Ik in die stoel. Soms is het de Beschermer, dan weer de Drammer, de Behager of de Arrogante Ik.

De andere passagiers bemoeien zich ook met de route en wat de chauffeur volgens hen vooral wel of niet moet doen, het is behoorlijk onrustig. Achter de chauffeur zit de Innerlijke Criticus continu in zijn nek te hijgen. De Innerlijke Criticus wordt gedreven door alle Primaire Ikken voor in de bus. Deze Ik houdt in de gaten of alles wel goed gaat in de bus. De chauffeur ziet hem niet, want hij zit direct achter hem, hij is wel permanent aanwezig en geeft vaak aanwijzingen. Soms zijn de Ikken voor in de bus zelfs zo dominant, dat de chauffeur denkt dat hij die Ikken is. Daardoor vergeet hij dat hij ook nog Verstoten Ikken in de kofferbak heeft. Voor elke Ik die achter het stuurt kruipt, moet een tegenovergestelde Ik naar de kofferbak. De ikken achterin de bus heeft de chauffeur nog niet verstoten naar de kofferbak, maar hij ziet ze niet veel. Dit zijn de Onontwikkelde Ikken van de chauffeur; de kanten die hij nog niet zo goed kent van zichzelf.